فیلترینگ گوگل‌ادز منجر به کاهش درآمد شرکت‌های حوزه اقتصاد دیجیتال می‌شود

با شروع جنگ بین ایران و اسرائیل، سرویس گوگل ادز در کشور فیلتر شد. این موضوع، آسیب جدی به کسب‌وکارهای دیجیتال وارد کرد و درآمد بسیاری از شرکت‌ها را به شدت کاهش داد. آرمان باباگل، مدیرعامل آژانس تبلیغات آنلاین جیمکس ادز، در گفت‌وگو با دی‌ام برد به بررسی این مشکل، تأثیرات آن بر اقتصاد دیجیتال و راهکارهای پیش‌رو پرداخته است.

به گزارش دی‌ام برد، با آغاز جنگ بین اسرائیل و ایران، دسترسی به سرویس گوگل ادز در داخل کشور با محدودیت‌ها و اختلال‌هایی مواجه شد. این مسئله باعث آسیب جدی به بخش‌هایی از کسب‌وکارهای دیجیتال کشور شده و جریان درآمدی بسیاری از آن‌ها را تحت تأثیر قرار داده است. در همین راستا، دی‌ام برد با آرمان باباگل، مدیرعامل آژانس تبلیغات آنلاین جیمکس ادز، گفت‌وگویی انجام داده تا ابعاد بیشتری از این مشکل را بررسی کند.

فیلترینگ منجر به آسیب جدی در کسب‌وکارهای دیجیتال می‌شود

آرمان باباگل در ابتدا دررابطه‌با وضعیت فیلترینگ دامنه گوگل ادز عنوان کرد: «برای وضعیت کنونی، «اختلال» واژه مناسب‌تری است. درواقع فیلترینگ به‌صورت هدفمند روی دامنه‌ها انجام می‌شود و نتیجه‌اش ایجاد اختلال در فضای کسب‌وکار است. برخی کاربران، احتمالاً به دلیل استفاده از VPN یا آی‌پی خاص یا هر مسئله‌ای که مربوط به زیرساخت می‌شود، بدون مشکل وارد سرویس Google Ads می‌شوند. در اینجا منظور از «کاربرها»، بازدیدکنندگان گوگل هستند؛ یعنی افرادی که روی تبلیغات کلیک می‌کنند. برخی از آن‌ها اصلاً تبلیغات را نمی‌بینند، برخی تبلیغ را می‌بینند و کلیک می‌کنند، اما پروتکل‌های گوگل فعال نمی‌شوند تا آن‌ها را از صفحه نتایج جست‌وجو به وب‌سایت مقصد هدایت کنند.»

آرمان باباگل

او ادامه داد: «این موضوع باعث می‌شود که کسب‌وکارهای دیجیتال دچار آسیب جدی شوند. این دسته از کسب‌وکارها عمدتاً توسط قشر تحصیل‌کرده و متخصص کشور اداره می‌شوند و سهم قابل‌توجهی در اشتغال دارند. در نتیجه، این فیلترینگ هدفمند، عملاً منجر به حذف جریان درآمدی شرکت‌هایی می‌شود که در حوزه اقتصاد دیجیتال فعالیت می‌کنند. تضعیف این شرکت‌ها، به معنای ازبین‌رفتن بدنه اصلی اقتصاد دیجیتال کشور است؛ و ما داریم درباره شرکت‌هایی صحبت می‌کنیم که بعضاً بیش از ۱۰۰ نفر نیروی انسانی دارند.»

استفاده کسب‌وکارها از گوگل ادز ادامه دارد؛ بهره‌وری اما کاهش یافته

باباگل در پاسخ به این سوال که آیا کسب‌وکارها همچنان از گوگل ادز استفاده می‌کنند یا فعالیتشان را متوقف کرده‌اند، گفت:«کسب‌وکارها کماکان از گوگل ادز استفاده می‌کنند، اما میزان بهره‌وری به‌شدت تحت‌تأثیر قرار گرفته است. مثلاً اگر تا دیروز شرکتی روزانه ۲۰۰ تا ۵۰۰ میلیون تومان برای تبلیغات هزینه می‌کرد، امروز این عدد به‌شکل قابل‌توجهی کاهش یافته. شاید در ظاهر کاهش هزینه‌ها خبر خوبی به نظر برسد، اما در واقع به این معناست که ورودی وب‌سایت‌ها و شرکت‌ها به یک‌دهم رسیده است. وقتی شرکتی با زیرساخت ۵۰۰ یا ۶۰۰ نفره با چنین کاهش ورودی مواجه می‌شود، طبیعتاً از نظر مالی آسیب جدی می‌بیند و به‌ناچار باید بدنه سازمانی‌اش را هم متناسب با آن تعدیل کند. بازگشت به وضعیت قبلی هم کار ساده‌ای نیست. کسب‌وکارها، به‌ویژه در حوزه دیجیتال، بسیار سریع نسبت به تغییرات درآمدی واکنش نشان می‌دهند. وقتی جریان درآمدی ناگهان افت می‌کند، مخصوصاً برای شرکت‌هایی که تنها بر پایه فناوری فعالیت می‌کنند، این موضوع می‌تواند تهدیدی جدی باشد. چون همین جریان درآمدی است که آن‌ها را زنده نگه می‌دارد، و زمانی که قطع می‌شود، بلافاصله ناچار به تعدیل نیرو می‌شوند.»

استفاده‌های نظامی و جاسوسی از گوگل برخلاف دستورالعمل‌هاست

او با اشاره به باور غلط حاکمیت درباره پلتفرم‌ها گفت:«یک باور نادرست در حاکمیت وجود دارد که ناشی از شناسایی غلط پلتفرم‌هاست و همین موضوع باعث آسیب به اقتصاد دیجیتال شده است. در طول زمان، شناخت صحیحی از ابزارهای اینترنت و پلتفرم‌ها در حاکمیت شکل نگرفته است. گوگل و گوگل ادز هر دو پلتفرم هستند و سوءاستفاده‌هایی که برخی کاربران از این پلتفرم‌ها کرده‌اند، مانند اقدام اسرائیل در یک دوره، نباید باعث جریمه شدن اقتصاد دیجیتال کشور شود. آنچه از سوی اسرائیل استفاده شده، برخلاف پروتکل‌ها و دستورالعمل‌های گوگل بوده است. استفاده‌های نظامی، سیاسی و جاسوسی از گوگل برخلاف این دستورالعمل‌ها است. این موارد به سادگی قابل گزارش دادن و برخورد از سوی گوگل بوده‌اند و پیش‌تر نیز گوگل جلوی این تبلیغات را گرفته است.»

راهکار اصلی، شناخت درست پلتفرم‌ها توسط حاکمیت است

باباگل ادامه داد:«متأسفانه به جای برخورد با مسبب اصلی، فشار و جریمه به سمت جریان‌های داخلی کشور وارد می‌شود؛ کسانی که در تلاش برای ایجاد اشتغال و حفظ کسب‌وکار خود هستند و در واقع اقتصاد کشور را زنده نگه می‌دارند، اما این فشارها فضای کسب‌وکار را ناامن‌تر کرده است. راهکار اصلی، شناخت درست پلتفرم‌ها است. گوگل به عنوان یک پلتفرم، اشتباهی نکرده و اگر سوءاستفاده‌ای در داخل آن رخ داده، باید فرد خاطی مورد بازخواست قرار گیرد. ضعف فنی مسئولان در درک حدود مسئولیت افراد در فضای دیجیتال، علت اصلی این تصمیمات نادرست است.»

تعدد نهادهای فضای مجازی، ما را سردرگم کرد

مدیرعامل جیمکس ادز در پایان گفت:«طی مکاتباتی که ما با نصر تهران، معاونت علمی ریاست جمهوری و وزارت ارتباطات داشتیم، متوجه شدیم که همه این نهادها شرایط ما را درک کرده و با ما موافق هستند. آن ها تأکید کردند که وضعیت باید به حالت قبل بازگردد. اما در عین حال، هرکدام از خود سلب مسئولیت کردند و گفتند این اتفاق از سمت ما رخ نداده است. متأسفانه، به دلیل تعدد نهادهای ذی‌ربط در حوزه فضای مجازی، ما نمی‌دانیم دقیقاً طرف حساب‌مان چه کسی است. مسئولان شورای عالی فضای مجازی، وزارت ارتباطات و معاونت علمی ریاست‌جمهوری همگی تأیید کردند که صحبت ما درست است و باید این مشکل حل شود. اما در نهایت، نتیجه‌ای حاصل نشد.»

عدم شفافیت نهاد‌های مسئول بسیار آسیب‌زاست

مدیرعامل جیمکس ادز در پایان گفت:«یکی از ایرادهای جدی که دقیقاً هم‌اکنون با آن مواجه‌ایم، این است که نمی‌دانیم مشکل‌مان را باید از کدام نهاد پیگیری کنیم. همین عدم شفافیت، خودش آسیب‌زاست. شاید اگر می‌دانستیم کدام نهاد باعث این مشکل شده، می‌توانستیم با توضیح مسئله یا رفع سوءتفاهم آن را حل کنیم. اما چون اصلاً مشخص نیست کجا باید دنبال پاسخ بگردیم، این موضوع به‌تنهایی نگرانی بزرگی ایجاد کرده و مستقل از همه مسائل دیگر، به‌نظرم بسیار آسیب‌زاست.»